مشهدتئاتر

«مرا فریاد کن، شبهای حرم، مهتابی، دورترین مرغ جهان می‌خواند، مردی دیگر، عروس، شب، گلایه، روزگاران، شما نگران نباشید، به آسمان نگاه کن» و... نمایشهایی است که او طی این سالها در کارنامه خویش به همراه دارد.
او همچنین در عرصه‌های مختلف تئاتر حضوری پررنگ داشته و بارها در عناوین مختلف در جشنواره درخشیده است. خاتمی سه دوره جزو هیأت مدیره انجمن نمایش مشهد و رئیس انجمن هنرهای نمایشی خراسان رضوی و دبیر جشنواره و داور نیز بوده است.
چند روزی است که نمایش «سنگ بست» به نویسندگی و کارگردانی محمدمهدی خاتمی، کارگروه خرداد در تالار بهار از مجموعه تئاتر شهر مشهد به روی صحنه رفته است.
فرصت را مغتنم شمردیم و گفت‌وگویی را با او انجام دادیم.
اجرای عمومی پس از دو سال
* کمی از نمایش «سنگ بست» برایمان بگویید، به خاطر دارم این نمایش اولین بار سال 90 در هشتمین جشنواره ملی تئاتر رضوی خوش درخشید. پس از دو سال شاهد اجرای عمومی آن در مشهد هستیم، کمی توضیح دهید.
سال 90 «سنگ بست» را نوشتم. همان سال در جشنواره ملی تئاتر رضوی برگزیده شد، اما شرایط اجرای عمومی آن فراهم نشد. دوست داشتم با گروه خرداد این نمایش را در مشهد اجرا کنم. امسال با کمی تغییر در متن و شیوه اجرایی سرانجام این اتفاق افتاد. البته امسال در سالروز تولد امام رضا(ع) در همایش ملی رضوی در مشهد این کار به همراه سه نمایش دیگر اجرا شد، که خوشبختانه استقبال خوبی هم از این نمایش به عمل آمد. با توجه به حضور و اقامتم در تهران سرانجام این وظیفه و حس صورت گرفت و خوشبختانه «سنگ بست» در مشهد اجرا شد.
استقبال مخاطب
* استقبال خوب این نمایش توسط مخاطب را چگونه ارزیابی می‌کنید؟
تبلیغات مانند نصب بیلبورد و چاپ تراکت انجام شد، اما به اعتقاد من، استقبال از نمایش «سنگ بست» به دلیل تبلیغات توسط خود تماشاگران صورت گرفت. خوشبختانه این نمایش توانست با مخاطب ارتباط خوبی برقرار کند و همین سبب تبلیغ برای نمایش شد تا جایی که به رغم اجرای دو نمایش در عصر باز هم متأسفانه شاهد بیرون ماندن تماشاگران برای ورود به سالن بودیم.
در «سنگ بست» ژانر دینی است، اما به صورت مستقیم به این موضوع نپرداختم، بلکه از دل یک قصه اجتماعی که قابل درک برای همگان است، به این بحث می‌رسیم.
ارادت به امام هشتم(ع)
* سالها پیش نیز نمایش هایی از شما با ژانر دینی و بخصوص تلفیق مسایل اجتماعی و حضور و نقش امام رضا(ع) را در کارهایتان بخاطر دارم، آیا این نمایش هم در ادامه همان نمایش هاست؟
بله، همینطور است، «شبهای حرم» که بحث ارادت رزمندگان به امام هشتم(ع) در سالهای اعزام به جبهه‌ها و خداحافظی رزمنده‌ها با امام رضا(ع) بود یا نمایش «به آسمان نگاه کن» که بحث باز هم ارادت به امام غریب‌مان بود نیز در همین راستاست، اما به اعتقاد من، در نمایش «سنگ بست» به آن چیزی که دنبالش بودم، رسیدم و حس خوبی دارم و احساس رضایتمندی در این نمایش برای خودم کاملاً مشهود است.
تفاوت‌ها در تئاتر حرفه‌ای
* با توجه به حضور شما در تهران، درباره تفاوتهای تئاتر استان با پایتخت بگویید؟
مهاجرت من اختیاری نبود، به نوعی بخشی از آن جبر هم بود. الآن هم دلم می‌خواهد دوباره به مشهد بازگردم، اما براستی تفاوت زیادی بین تئاتر استان با تهران وجود دارد. در تهران ابزار و لوازم فضای حرفه‌ای تئاتر کاملاً مهیاست، اما متأسفانه در مشهد خیلی نه، در واقع هنوز در ابتدای راه هستیم.
البته خوشبختانه اتفاق و شرایط تئاتر حرفه‌ای در مشهد رقم خورده است و به نظر من کار فقط با جریان استمرار تئاتر میسر است، زیرا مخاطب خودش را پیدا می‌کند و ما نیز تماشاگر حرفه‌ای را پیدا می‌کنیم. بهرحال باید از طرفی هم حداقل بخشی از هزینه‌های بچه‌های تئاتر را تئاتر تأمین کند. در حال حاضر وجود تئاتر شهر و دو سالن اصلی و بلک باکس می تواند به این جریان سازی کمک کند. همچنین به نظر من تشکیل شورای هنری انتخاب، زمان‌بندی و استمرار اجراها می‌تواند به تئاتر حرفه‌ای رونق بخشد و در کنار آن باید ساز و کارها و سیستم و عوامل فنی و گیشه و فضاهای تمرین نیز فراهم شود تا به تئاتر حرفه‌ای دست یابیم.
آهو در دامن ضامن امن

* خلاصه‌ای از نمایش «سنگ بست» و شیوه اجرای این نمایش را برایمان روایت کنید.
نمایش «سنگ بست» روایت قصه زنی به نام «آهو» است که همسرش به دلیل تصادف و برخورد با یک نفر در زندان وکیل آباد زندانی است. زن از شیراز برای فراهم کردن شرایط آزادی شوهرش به مشهد می‌آید و مدام دچار مشکل است.
او از طرفی برای حفظ زندگی دچار مخاطرات اجتماعی و تهدیدات فراوانی می‌شود و سرانجام با خوابی که اشاره به امام رضا(ع) دارد، به او متوسل می‌شود و امام غریبمان به او پناه می‌دهد و... سبک کار فضایی رئالیستی است، اما به دلیل آنکه فضاهای متعددی را داریم، برای نشان دادن این فضاها از روش لکه‌های نور به صورت المان استفاده شده است.

* پس از «سنگ بست» برنامه نیمه دوم امسال گروه خرداد چیست؟

گروه خرداد اولین گروه در خراسان است که از وزارت و فرهنگ و ارشاد اسلامی پروانه درجه الف دارد و این گروه هر سال باید حداقل یک کار را به مرحله تولید با نیروهای بومی داشته باشد که این توفیق اجباری شیرینی است که حداقل هر سال یک کار را با این گروه در مشهد خواهم داشت، اما در تهران نمایش «سنگ بست» در بهمن ماه اجرا خواهد داشت که متن به بنیاد رودکی برای اجرای عمومی در تهران ارایه شده است و شورای نظارت و شورای حمایت با اجراهای این نمایش با ترکیب جدید بازیگران تهرانی در پنج بهمن ماه سال جاری موافقت کرده است و این نمایش اجرا می‌شود.

* از عوامل نمایش «سنگ بست» برایمان بگویید.